Beste messenslijper kiezen: steen, doortrek of elektrisch

Waarom een mes bot wordt en wat slijpen doet

Elk mes wordt bot, ook een goed mes. De Consumentenbond zegt het zo: zelfs het scherpste koksmes wordt op termijn bot, maar niet elk mes even snel. Bij roestvrij staal bepaalt de hardheid van het staal hoe lang een mes scherp blijft. In de test van de Consumentenbond bleef het mes van het hardste staal het langst scherp en werd het mes van het zachtste staal het snelst bot.

Waarom zou je dat willen oplossen? Snijden met een scherp mes gaat volgens de Consumentenbond sneller en gemakkelijker en kost minder kracht. Een messenslijper brengt de snijkant terug. Zo houd je een goed mes jaren in gebruik. Dat is ook het advies van de Consumentenbond: koop liever één goed koksmes en onderhoud het goed dan om de paar jaar een goedkoop mes te vervangen. Kijk je nog naar een mes zelf, lees dan eerst beste keukenmes.

Let op: de Consumentenbond test van koksmessen is uit 2018. De uitleg over scherpte en onderhoud geldt nog steeds, maar de uitslag van die test kan verouderd zijn. We gebruiken hem hier alleen voor die uitleg.

Vier soorten messenslijpers

De verschillen in de tabel komen uit de productbeschrijvingen en uit hoe deze soorten werken. Een onafhankelijke test die messenslijpers naast elkaar zet, vonden we niet. Daarom zeggen we niet welke het scherpst slijpt.

Wat past bij jouw messen?

• Gewoon stalen koksmes, broodmes of officemes. Alle soorten kunnen hiervoor. Een doortrekslijper of rollende slijper is voor beginners het makkelijkst.
• Een duur of hard mes. Je wilt de hoek goed in de hand houden. Een slijpsteen of een slijper met instelbare hoek past dan beter. Lees de aanwijzing van de fabrikant van je mes.
• Keramische messen. De Consumentenbond zegt dat ze scherp blijven maar broos zijn en moeilijk te slijpen als ze eenmaal bot zijn. Gebruik alleen een slijper die uitdrukkelijk voor keramiek is bedoeld, of laat het mes slijpen.
• Tandjes aan het mes (broodmes). Meer over kiezen lees je in de gids over het beste broodmes. Niet elke slijper noemt broodmessen. Kijk of de beschrijving ze uitdrukkelijk noemt.
• Een set messen in een blok met slijper. Dat is handig om mee te beginnen, maar de ingebouwde slijper is vaak klein. Een losse slijper geeft meer keuze.

Waar let je op bij het kiezen?

• Hoek. Veel slijpers hebben een vaste hoek. Een slijper met twee standen, bijvoorbeeld 15 en 20 graden, past bij meer soorten messen.
• Korrel. Bij een slijpsteen staat een getal voor de korrel. Een laag getal is grof en haalt veel staal weg, een hoog getal is fijn en maakt de snijkant glad. Veel stenen hebben twee kanten, bijvoorbeeld 1000 en 6000.
• Antislip. Een slijper die niet schuift is makkelijker en veiliger in gebruik.
• Gebruik bij schaar en ander gereedschap. Sommige doortrekslijpers kunnen ook een schaar aan. Dat staat in de beschrijving.
• Hoe vaak gebruik je hem? Slijp je een paar keer per jaar, dan is een eenvoudige slijper genoeg. Heb je veel messen, dan loont een elektrische.

Voorbeelden per type

We hebben deze producten niet getest en geven daarom geen scores. De informatie komt uit de productbeschrijving.

• De Hanamura wetsteen is een slijpsteen met korrel 1000 en 6000.
• De Westwood 4-in-1 messenslijper is een doortrekslijper in rvs met drie trappen, een aanzetstaal en een schaarslijper.
• De rollende messenslijper met diamantschijf heeft slijphoeken van 15 en 20 graden.
• De Olvy elektrische messenslijper PRO is elektrisch en heeft een antislipbasis.

Zo houd je messen langer scherp

De Consumentenbond geeft vier tips om de levensduur van je koksmes te verlengen:

1. Niet in de vaatwasser.
2. Gebruik een houten snijplank.
3. Laat je mes slijpen.
4. Berg hem veilig op.

Over het materiaal van je snijplank lees je meer in beste snijplank. Het Voedingscentrum noemt daar dat harde materialen als glas, rvs en bamboe wel geen groeven geven, maar je messen harder laten slijten. Een mes dat veel gebruikt wordt, heeft dus eerder een slijpbeurt nodig. Meet je kerntemperatuur van vlees, dan hoort ook een betrouwbare thermometer in je keuken: zie beste vleesthermometer.

Als cadeau

Een messenslijper is een nuttig cadeau voor iemand die graag kookt en al goede messen heeft. Combineer hem met een mes of een snijplank, zie cadeau voor iemand die van koken houdt.

Veelgemaakte fouten

• Een slijper op een mes dat er niet voor bedoeld is. Keramische en getande messen vragen een andere aanpak.
• Slijpen op een vast moment. Slijp als het mes merkbaar meer kracht vraagt, niet volgens de kalender.
• Messen in de vaatwasser. De Consumentenbond raadt dat af.
• Alleen op de slijper letten. Een goede snijplank en veilige opslag houden je mes ook langer scherp.
• Een slijper kiezen zonder naar de hoek te kijken. Check of de hoek past bij je messen.

Conclusie

Wil je gemak, kies dan een doortrekslijper of een elektrische slijper. Wil je zelf leren slijpen, kies dan een slijpsteen met twee korrels. Een rollende slijper zit er tussenin. Voor keramische messen kies je een slijper die dat uitdrukkelijk kan, of je laat het mes slijpen. Hou daarnaast je mes in conditie met een houten plank en zonder vaatwasser.

Bronnen

• Consumentenbond: Test koksmessen (2018)
• Voedingscentrum: Veilig voedsel scheiden: kruisbesmetting voorkomen